مبارزەای بی‌امان در کشاکش قدرت‌ها

نشریەی فرانسوی بالاست

ترجمەی آزادە رحمانی

گفت‌گوی نشریەی فرانسوی بالاست با
مظلوم عبدی، فرماندەی کل نیروهای سوریەی دموکراتیک
 و
پولات جان، فرماندەی ارشد و سخن‌گوی نیروهای سوریەی دموکراتیک


مترجم : متنی را كه‌ در زیر می‌خوانید، حاصل گفتگویی است با دو تن از مبارزین جنبش روژاوا، کە بە جز حضور عملی در مبارزە، نقش نظری عمدەای نیز در ابداع و خلق ایدەی همزیستی خلقها و تشکیل فرم‌های نا-دولتی در روژاوا و شمال و شرق سوریە داشتەاند. این گفتگو اگر چە در بطن آخرین تهاجم دولت ترکیە برای نابودی این امکان خلاقەی سیاسی انجام شدەاست، اما کماکان از ایدەهای نظری و بنیادین رواژوا تهی نبودە و تقابل‌ها را بە خوبی نشان می‌دهد، تقابل همیشگی قدرت‌ها و مردمان.

بالاست : از ادارەی خودگردان شمال و شرق سوریە-کە بیشتر با نام روژاوا می‌شناسیم- پس از حملەی اشغالگرانەی ترکیە در اکتبر ٢٠١٩ و اعلام بازگشت رژیم دمشق، چە چیز باقی ماندە است؟ دو ژورنالیست فرانسوی، کریس دن اوند و میرای کورت در اخرین سفرشان فرصت کمنظیری داشتند تا با مظلوم عبدی و پولات جان در نزدیک خط مقدم دیدار کنند. هر دوی آنها کورد سوریە هستند. مظلوم عبدی زندان‌های رژیم اسد را تجربە کردە است و اردوغان برای سر او جایزە تعیین کردە است. پولات جان فرماندەی ارشد و سخنگوی نیروهای سوریه‌ دموکراتیک است.

اکنون کە ترکیە، بعد از اشغال منطقەی عفرین در سال ٢٠١٨،  منطقەی مابین تل ابیض (گری‌سپی) و راس‌العین (سریکانی) را نیز اشغال کردە است، شرایط را چطور ارزیابی می‌کنید؟

مظلوم عبدی: ورود ترکیە بە گری‌سپی و سریکانی را باید در نسبت با مسئلەی ادلب دید. در ازای تهاجم نیروهای دولت سوریە و روسیە بە ادلب و کنترل دوبارەی‌‌ شاهراه‌های "ام ٤" و "ام ٥"، ترکیە منطقەی مابین گری‌سپی و سریکانی را وجەالمعاملە قرار داد. این یک معاملەی سیاسی بود.
پولات جان: قبل از هرچیز باید گفت کە مابین ترکیە و  روسیە توافق‌هایی وجود دارد و اینها همە با اطلاع و تایید ایالات متحدە است. در ثانی، عدم اعلام منطقەی پرواز ممنوع بر فراز روژاوا توسط این قدرت‌ها ضربەی بزرگی بە ما وارد کرد. ما می‌دانیم کە اعضای ناتو با تركیه‌ نخواهند جنگید، اما با این حال باید راهی برای تقابل با آن وجود داشتە باشد. ترکیە کوردها را با سلاح‌های اروپایی میکشد: پهپادهایش از ایتالیا می‌آیند، تانک‌های‌اش لئوپارد آلمانی است، و بخش‌هایی از تکنولوژی جنگی‌اش انگلیسی و فرانسوی است. اگر ترکیە چراغ سبز ناتو را نداشتە باشد نمی‌تواند وارد سوریە شدە و علیە ما بجنگد. ما در عفرین ٥٨ روز مقاومت کردیم و بیشتر از ١١٠٠ مبارز جان باختند. ما برای جنگ تدارك دیده‌ بودیم، اما نه‌ برای بمبارانی كه‌ برای كشتن همه‌ چیز مهیا شده‌ بود. بە همین دلیل است کە اعلام منطقەی پرواز ممنوع برای ما موضوع بسیار مهمی است. اکتبر گذشتە در سریکانی نیز داستان همین بود. بگذارید با شما روراست باشم، در مقام سخن‌گوی نیروهای مدافع خلق، می‌توانم بە شما بگویم کە اگر همین لحظە منطقەی پرواز ممنوع اعلام شود، می‌توانیم تنها در یک هفتە گری‌سپی و سریکانی را بازپس بگیریم. ما همەی این مزدورها را می‌شناسیم، همگی آن‌ها یا از اعضای النصرەی سابق هستند یا از اعضای پیشین داعش. ما قبلا با آنان جنگیدەایم و شکست‌شان دادەایم. اما ترکیە، و در واقع ناتو، کمک‌شان می‌کند و دوباره‌ آن‌ها را سازمان میدهد.

آیا پس از حملەی ترکیە در اکتبر ٢٠١٩،  رژیم سوریە بە مناطق تحت کنترل نیروهای دموکراتیک سوریە بازگشتە است؟
 
مظلوم عبدی: پس از توافق با روسیە، رژیم در برخی پست‌های کوچک مرزی مستقر شد. این بیشتر یک حضور سیاسی است تا نظامی. حضوری صرفا" نمادین  است.  این امر حاصل توافق روسیە و ترکیە و در راستای جلوگیری از اشغال مساحت وسیع‌تری از مناطق مابین سریکانی و گری‌سپی توسط ترکیە است. در دیگر مناطق، حضور نیروهای سوریە کماکان بر همان روال سابق است و نە بیشتر: یعنی در چند محلە در قامیشلو و حسکە، اما نە در مناطق تحت کنترل نیروهای سوریە دموکراتیک.

پیش شرطهای شما قبل از رسیدن بە توافقنامەای با رژیم سوریە، چیست؟

مظلوم عبدی: برای رسیدن بە یک راه حل درازمدت در سوریە ما دو پیش شرط اساسی داریم. اول: ادارەی خودگردان در قانون اساسی بازشناسی شود. دوم: نیروهای دموکراتیک شمال و شرق سوریە بە شکل قانونی بە عنوان بخشی از نیروهای دفاعی تمام سرزمین سوریە بازشناختە شوند. تا هنگامی کە این درخواست‌ها تحقق نیابد هیچ توافق دیگری در کار نخواهد بود، چراکە این‌ها خط قرمزهای ما هستند. ما می‌خواهیم کە نیروهای سوریە دموکراتیک لازم است جایگاه خویش را در نظام دفاعی سوریە بیابد. محافظت از شمال سوریە لازم است مسئولیت نیروهای سوریە دموکراتیک باشد. مبارزین این نیرو، لازم است بتوانند دورەی نظامی خود را اینجا و در این منطقە بگذرانند. مدیریت واحدهای مرکزی نظامی این منطقە بر عهدەی نیروهای سوریەی دموکراتیک خواهد بود.

پولات جان: قبل از هر چیز لازم است این نکتە را فراموش نکنیم کە : روژاوا بە وضعیت قبل از سال  ٢٠١٠ بازنخواهد گشت، چنین بازگشتی هرگز رخ نخواهد داد. نکتەی دیگر این کە : نیروهای سوریەی دموکراتیک منحل نخواهد شد. نکتەی سوم : ما نخواهیم گذاشت خلق کورد از حقوق‌اش محروم شود. چهارم و آخرین نکتە : حفظ و نگهبانی از پیوند میان خلق کورد، عرب و مسیحی برای ما امری بنیادی است و نخواهیم گذاشت کسی این پیوند را تهدید کند. بە جز این ها، ما با آن‌ها دربارەی هرآنچە کە دوست داشتە باشند مذاکرە می‌کنیم: اسم منطقە، پرچم، مرز، همەچیز. درست است کە ما دو شهر مهم گری‌سپی و سریکانی را از دست دادەایم، اما ادارەی خودگردان ما در دیگر مناطق هم‌چنان وجود دارد. توافقی نظامی با رژیم سوریە برای حفاظت از مرزها وجود دارد، اما هنوز در دیگر مناطق شمال و شرق سوریە این نیروهای سوریەی دموکراتیک است کە کنترل مناطق را در دست دارد- در منبج، رقە، طبقا، قامیشلو، حسکە، دیرک و...

چرا در مقابل تهاجم ترکیە، رژیم سوریە هیچ تمایلی برای همکاری با شما از خود نشان نداد؟

پولات جان: رژیم می‌خواهد بر کل سوریە حاکم باشد! ما دو مشکل عمدە با رژیم سوریە داریم: این رژیم  ذهنیتی شوونیستی دارد و فکر می‌کند قادر است دوبارە وضعیت را بە قبل از ٢٠١٠ برگرداند. در حال حاضر، در شمال و شرق سوریە، خلق کورد و عرب عملن باهم زندگی می‌کنند و هم‌زیستی آنان بە نحوی روزافزون در حال ارتقا است. هنگامی کە ما بە رژیم اجازە دادیم در دیرالزور و رقە چند پایگاه نظامی ایجاد کند، مردم عرب منطقە بە دیدن ما آمدند و بە روشنی بە ما گفتند: “ شما نباید رژیم را بە اینجا برگردانید.” قریب بە اکثریت این قبایل عرب اکثرن سنی هستند و رژیم  سوریە علوی است. [ چنان کە ] نظام ایران شیعی است. یکی از روسای قبایل عرب یک بار بە من گفت: "شما کورد هستید، ما از شما خوشمان نمی‌آید، اما با این حال شماهم مثل ما سنی هستید، پس ما با شما همکاری خواهیم کرد." اگر قرار باشد آنها بین ایران شیعی، رژیم علوی یا کوردها دست بە انتخاب بزنند، کوردها را انتخاب خواهند کرد.

نقش روسیە و ایالات متحدە را در سوریە چگونە ارزیابی می‌کنید؟

مظلوم عبدی: سیاست امریکا سیاستی بسیار بد بود، و بە همەی منطقە ضربە زد. بە خلق کورد، عرب و مسیحی ضربە زد. اما بحران سوریە یک بحران بین‌المللی است و راه‌حل هم فقط می‌تواند یک راه‌حل بین‌المللی و در نتیجە با مشارکت همەی قدرت‌های بین‌المللی باشد.
پولات جان: پس از تهاجم ترکیە، ایالات متحدە از عقب ‌نشینی از سوریە چە ماحصلی داشت؟ قبل از اکتبر ٢٠١٩، سی و پنج درصد قلمرو سوریە تحت هژمونی ایالات متحدە بود. هم اکنون روسیە جای او را گرفتە است. کوردها و بەشکل عام مردم خاورمیانە دیگر بە آمریکا اعتماد ندارند. در جریان اعتراضات اخیر ایران، کوردهای روژاوا از کوردهای روژهەلات (ایران) حمایت کردند، همزمان با یادآوری این نکتە کە: "مراقب باشید، بە آمریکا اعتماد نکنید". بە همین دلیل است کە امریکایی‌ها بازی را باختند، نە ما. تا جایی کە بە روسیە مربوط است، آنان می‌توانند نقش بسیار مهم‌تری از ایالات متحدە در یافتن یک راه‌حل دائمی ایفا کنند. ایالات متحدە سیاست بسیار منحصر بە فردی دارد: اگر رئیس جمهورش از دست همسرش عصبانی باشد یک تویت می‌نویسد. اگر یک روز صبح تصمیم بگیرد از سوریە عقب‌نشینی کند، تویتی می‌نویسد، و این همان کسی است کە ایالات متحدە را ادارە می‌کند! او مردی متکبر است.
مظلوم عبدی: هم اکنون، در چارچوب امور سیاسی، نقش روسیە مهم است. روسیە در تلاش است راه‌حلی برای حل اختلافات مابین ما و رژیم سوریە پیدا کند. پرزیدنت پوتین برای یافتن چنین راە‌حلی بە دمشق فشار می‌آورد، اما بە اعتقاد ما، برای تحقق راه‌حلی حقیقی باید تلاشها را افزایش داد.
پولات جان: روس‌ها بە همکاری با ما تمایل دارند و می‌خواهند برای یافتن یک راەحل بە دمشق کمک کنند. اما با توجە بە رابطەی آن‌ها با ترکیە، ما نمی‌توانیم اعتماد زیادی بە آن‌ها داشتە باشیم. روسیە می‌خواهد کنترل تمام سوریە را بە دست آورد و از رابطەی ما، نیروهای سوریه‌ دموکراتیک، با ائتلاف جهانی بە رهبری آمریکا بسیار عصبانی است. علاوە بر این، معاملات مابین ترکیە و روسیە ما را نگران می‌کند. انگار کە آن‌ها بە ترکیە گفتە باشند : تو این قسمت از سوریە را بردار و ما این قسمت را برمی‌داریم. این اتفاقی است کە در سوچی افتاد.

هم‌زیستی جوامع ساکن در مناطق شما، پس از تجاوز ترکیە کم‌رنگ‌تر شدە است یا پررنگ‌تر؟

مظلوم عبدی: یکی از اهداف حملەی نظامی ترکیە از بین بردن اتحاد بین ساکنان کورد، عرب و مسیحی‌های سریانی منطقە بود. اما عکس آن اتفاق افتاد؛ مردم منطقە متوجە شدند کە سرنوشت مشترک و بەهم‌پیوستەای دارند، و این تنها کوردها نیستند کە مورد حملە قرار گرفتەاند. همین درک موجب نزدیکی هرچە بیشتر مردم منطقە بە یکدیگر شد، بە نحوی کە اکنون حتا بیش از گذشتە باهم متحدند. حملەی ترکیە برای ما یک آزمون بود. عدەای منتظر بودند کە تمامی دستاوردهای هشت سالەی ما از بین رفتە و نیروهای دموکراتیک شمال و شرق سوریە ناپدید شود. اما ماه‌های اخیر عکس این را نشان داد؛ ما قدرت‌مندتر از قبل هستیم و پیوندهای میان جوامع منطقە محکم‌تر از همیشە است. مردم منطقە خواهان تسلط ترکیە یا بازگشت رژیم نیستند.

پولات جان: رابطەی ما با خلق عرب یک رابطەی تاکتیکی نیست، بلکە رابطەای استراتژیک است. رژیم سوریە بە مردم عرب چنین القا کردە کە ما صهیونیست، طرفدار اسرائیل، بی‌خدا و سرمایەداریم. اکنون در رقە و دیرالزور قبایل عرب از ما می‌خواهند کە جوانان مبارز کورد را بە آن منطقە منتقل کنیم تا باهم از سرزمین خود دفاع کنند. هنگامی کە من مسئول آزادسازی منطقەی دیرالزور بودم، از سیزدە هزار مبارزی کە در جبهە بودند، تنها صد نفر کورد و بقیە عرب بودند. بخش زیادی از هزار مبارز شهید دیرالزور عرب هستند. ما با هم زندگی می‌کنیم، با هم کار میكنیم. ضروی است كه بە همدیگر احترام بگذاریم. علیرغم دشواری كار، اما ما تلاش میکنیم ذهنیت‌های منسوخ قدیمی را تغییر دهیم. تجاوز ترکیە آزمون بزرگی برای ما بود. همە چشم بە رویدادها دوختە بودند تا ببینند کە آیا خلق کورد و عرب می‌توانند بە هم‌زیستی با همدیگر ادامە دهند یا نمی‌توانند. هم‌چنین می‌خواستند بدانند کە آیا ترکیە خواهد توانست آن‌چە را کە ما در سال‌های اخیر ساختەایم نابود کند یا نە. پاسخ متحد و مشترک ما این است: خلق کورد و عرب باهم در مقابل تجاوز ترکیە مقاومت کردند. برای مثال در منطقەی دیرالزور و رقە، کە صددرصد ساکنین آن عرب هستند، حتا یک اعتراض علیە نیروهای دموکراتیک شمال و شرق سوریە روی ندادە است. صدها جوان عرب از دیرالزور و رقە بە سریکانی رفتند  تا علیە ترکیە مبارزە کنند. نیروهای ما نابود نشده‌اند. قبایل عرب نگفتند ما از نیروهای دموکراتیک شمال و شرق سوریە جدا می‌شویم. حتا جوامع عرب سریکانی و گری‌سپی نیز حاضر نشدند بە اشغال‌گری و حاکمیت ترکیە گردن نهند، آن‌ها نیز بە مناطقی کوچ کردند کە تحت کنترل نیروهای دموکراتیک شمال و شرق سوریە است. ادارەهای خودگردان ما مثل قبل کار می‌کنند و وضعیت اقتصادی تقریبن همانند دوران پیش از تجاوز ترکیە است.


منبع:
https://www.revue-ballast.fr/rojava-les-populations-ne-veulent-pas-de-la-turquie-ni-dun-retour-du-regime-syrien

 

19 آوریل, 2020